काठमाडौं । आचारसंहिता उल्लंघन नियन्त्रणमा निर्वाचन आयोग सक्रिय बन्दै गएकाे छ। फागुन २१ गतेका लागि तय भएको प्रतिनिधिसभा सदस्य निर्वाचनलाई स्वच्छ, निष्पक्ष, पारदर्शी तथा विश्वसनीय बनाउन निर्वाचन आयोगले निर्वाचन आचारसंहिता, २०८२ कार्यान्वयनमा ल्याउँदै उल्लंघन नियन्त्रणतर्फ सक्रिय बन्दै गएकाे हाे ।
सोही क्रममा आयोगले आचारसंहिता उल्लंघन गरेको आरोपमा राजनीतिक दल, उम्मेदवार र संस्थासहित २१ जनासँग स्पष्टीकरण सोधेको छ। केन्द्रीय आचारसंहिता अनुगमन समितिमा प्राप्त उजुरी र सूचनाका आधारमा सो स्पष्टीकरण सोधिएको आयोगले जनाएको छ । तर, हालसम्म पाँच जनाबाट मात्र जवाफ प्राप्त भएको र बाँकीको हकमा ताकेता जारी रहेको आयोगले स्पष्ट पारेको छ । यसले आचारसंहिता पालनाप्रति सरोकारवालाको गम्भीरता अझै अपेक्षित स्तरमा नपुगेको संकेत गर्छ ।
निर्वाचनको वातावरण प्रभावित पार्ने मिथ्या, भ्रमपूर्ण तथा घृणास्पद अभिव्यक्तिलाई प्रमुख चुनौतीका रूपमा लिँदै आयोगले निगरानी कडा बनाएको जनाएको छ । सामाजिक सञ्जाल र डिजिटल माध्यममार्फत फैलाइने यस्ता सामग्रीमाथि विशेष निगरानी राखिएको र गैरकानुनी गतिविधि गर्ने व्यक्ति वा संस्थालाई नियामक निकायसँगको सहकार्यमा कानुनी दायरामा ल्याउने प्रक्रिया अघि बढाइएको आयोगको भनाइ छ।
आयोगअन्तर्गत स्थापना गरिएको निर्वाचन सूचना सम्प्रेषण तथा समन्वय केन्द्रको सूचना सदाचार प्रवर्द्धन इकाइ पूर्णरूपमा क्रियाशील रहेको छ । सो इकाइले हालसम्म पहिचान गरेका कूल ३०२ हानिकारक सूचना निर्वाचन आचारसंहिता, २०८२, विद्युतीय (इलेक्ट्रोनिक) कारोबार ऐन, २०६३ तथा प्रेस काउन्सिल ऐन, २०४८ बमोजिम कारबाहीका लागि सम्बन्धित निकायमा पठाइसकिएको आयोगले जनाएको छ।
निर्वाचन आयोगका प्रवक्ता नारायणप्रसाद भट्टराईका अनुसार निर्वाचनको मर्यादा र स्वच्छतामाथि प्रश्न उठ्ने कुनै गतिविधि भएमा आयोग, मुख्य निर्वाचन अधिकृतको कार्यालय, निर्वाचन अधिकृत, प्रदेश वा जिल्ला निर्वाचन कार्यालय तथा जिल्ला आचारसंहिता अनुगमन अधिकृतसमक्ष लिखित, मौखिक तथा विद्युतीय माध्यमबाट उजुरी दिन सकिने व्यवस्था गरिएको छ।
स्पष्टीकरण सोध्ने प्रक्रिया आयोगको सक्रियताको संकेत भए पनि त्यसपछि लिइने निर्णय र कारबाहीले मात्र आचारसंहिता कार्यान्वयनको प्रभावकारिता देखाउनेछ । आचारसंहिता कडाइका साथ लागू हुन नसके निर्वाचनको स्वच्छतामाथि नै प्रश्न उठ्ने जोखिम रहने उनीहरूको भनाइ छ।
प्रकाशित मिति: शनिबार, माघ १७, २०८२ १५:२८
