Top Navigation
  • Contact
Main Navigation
बुधबार, मंसिर २, २०८३
  • गृहपृष्ठ
  • राजनीति
  • विजनेश
  • समाज
  • मनोरञ्जन
  • खेलकुद
  • विचार
  • विश्व परिवेश
  • सम्वाद
  • Contact
  E-paper
Nepal Rastra Bank
बुधबार, मंसिर २, २०८३
  • गृहपृष्ठ
  • राजनीति
  • विजनेश
  • समाज
  • मनोरञ्जन
  • खेलकुद
  • विचार
  • विश्व परिवेश
  • सम्वाद
Search Here
राजनीति
  • Home
  • राजनीति
  • जनताको अधिकारको पक्षमा प्रचण्ड
जनताको अधिकारको पक्षमा प्रचण्ड विगतको संघर्ष, नयाँ राजनीतिक जिम्मेवारी
विदुर कटुवाल
विदुर कटुवाल बुधबार, भदौ ३, २०८३

काठमाडौं । नेपाली कम्युनिस्ट पार्टीका संयोजक तथा पूर्वप्रधामन्त्री पुष्पकमल दाहाल ‘प्रचण्ड’ले जनताले लामो राजनीतिक संघर्षबाट प्राप्त गरेका अधिकार, पहिचान र लोकतान्त्रिक उपलब्धिको संरक्षणका लागि राजनीतिक शक्तिहरू थप जिम्मेवार बन्नुपर्ने सन्देश दिएका छन् । 

बागमती प्रदेश कमिटीको बैठकलाई सम्बोधन गर्दै प्रचण्डले पञ्चायती निरङ्कुशताविरुद्धदेखि राजतन्त्रको अन्त्य र सङ्घीय लोकतान्त्रिक गणतन्त्र स्थापनासम्मका आन्दोलनको स्मरण गर्दै अहिले प्राप्त उपलब्धिमाथि चुनौती देखिएको बताएका हुन् ।
उनको अभिव्यक्तिको मूल सन्देश राजनीतिक शक्ति फेरि जनताको पक्षमा दृढतापूर्वक उभिनुपर्नेमा केन्द्रित छ । प्रचण्डले पहिचान र अधिकारमाथि ‘प्रतिक्रान्तिकारी तथा प्रतिगामी हमला’ भइरहेको उल्लेख गर्दै त्यसको सामना गर्ने जिम्मेवारी आफूहरूको काँधमा रहेको बताए ।

‘सबैले पाएका पहिचान र अधिकारमाथि पनि प्रतिक्रान्तिकारी प्रतिगामी हमला भइराखेको छ,’ उनले भने, ‘हाम्रा मजदुर, किसान र श्रमजीवी जनतामाथि राज्यकै तर्फबाट हमला भइराखेको छ । त्यसको सामना गर्ने मुख्य जिम्मेवारी पनि अहिले इतिहासले हाम्रै काँधमा दिएको छ ।’

प्रचण्डको यो भनाइलाई तत्कालीन राजनीतिक परिस्थितिमाथिको आरोप वा प्रतिवादका रूपमा मात्र बुझ्नु पर्याप्त हुँदैन । यसभित्र नेपालको लोकतान्त्रिक परिवर्तनलाई संस्थागत गर्नुपर्ने र जनताले प्राप्त गरेका अधिकारलाई कुनै पनि अवस्थामा कमजोर हुन दिन नहुने राजनीतिक चेतावनी पनि छ ।

नेपालको राजनीतिक परिवर्तन लामो संघर्ष र ठूलो सामाजिक मूल्यबाट प्राप्त भएको हो । पञ्चायतविरुद्धको आन्दोलन, जनआन्दोलन, माओवादी सशस्त्र संघर्ष हुँदै गणतन्त्र स्थापनासम्म आइपुग्दा नेपाली समाजले राजनीतिक अधिकार, समावेशिता, पहिचान र प्रतिनिधित्वका क्षेत्रमा महत्वपूर्ण परिवर्तन हासिल गरेको छ ।

अब चुनौती ती उपलब्धिलाई व्यवहारमा संस्थागत गर्नु हो । यही सन्दर्भमा प्रचण्डले राजनीतिक दलहरूको भूमिका फेरि जनताको अधिकारसँग जोडिनुपर्ने धारणा अघि सारेका छन् । 

प्रचण्डले जनताको अधिकारमाथिको हमला नरोकिए सडकबाटै प्रतिवाद गर्नुपर्ने अवस्था आउन सक्ने बताएका छन् । उनको यो भनाइलाई राजनीतिक प्रतिरोधको चेतावनीका रूपमा बुझ्न सकिए पनि यसको सकारात्मक पक्ष जनताको अधिकारको संरक्षणका लागि राजनीतिक रूपमा सक्रिय रहनुपर्ने सन्देश हो ।

लोकतन्त्रमा सडक पनि नागरिक आवाज अभिव्यक्त गर्ने महत्वपूर्ण माध्यम हो । तर त्यससँगै लोकतान्त्रिक संस्थालाई बलियो बनाउने, संसद्, राजनीतिक दल र राज्यका निकायलाई जनताप्रति उत्तरदायी बनाउने जिम्मेवारी पनि उत्तिकै महत्वपूर्ण हुन्छ । त्यसैले जनअधिकारको रक्षा केवल सडक आन्दोलनबाट मात्र होइन, सुशासन, पारदर्शिता, सामाजिक न्याय र प्रभावकारी राज्य सञ्चालनबाट पनि हुन्छ । राजनीतिक नेतृत्वले जनताको पक्षमा उठाएको आवाजलाई व्यवहारिक नीतिमा रूपान्तरण गर्न सक्नु नै त्यसको वास्तविक परीक्षा हो ।

विगतको संघर्ष, नयाँ राजनीतिक जिम्मेवारी

प्रचण्डले आफूहरूले पुरानो पार्टी विघटन गरेर नयाँ पार्टी निर्माणको पहल गरेको प्रसङ्ग पनि उठाएका छन् । गत भदौ २४ गतेको विध्वंसपछि विचार, राजनीति र संगठनमा मूलभूत समानता भएका शक्तिहरूबीच एकता आवश्यक रहेको निष्कर्षमा पुगेको उनको भनाइ छ ।

यो भनाइले नेपाली कम्युनिस्ट आन्दोलनलाई नयाँ ढंगले पुनर्गठित गर्ने प्रयासतर्फ संकेत गर्छ । लामो समयदेखि विभाजन, गुट र अन्तरविरोधबाट कमजोर बनेको वामपन्थी राजनीतिका लागि समान विचार भएका शक्तिहरूबीच सहकार्य र एकता आफैंमा सकारात्मक राजनीतिक सन्देश हुन सक्छ । तर राजनीतिक एकताको औचित्य केवल नेताहरूबीचको सहमतिमा होइन, त्यसले जनताको जीवनमा कस्तो परिवर्तन ल्याउँछ भन्ने कुरामा निर्भर हुन्छ ।

यदि एकता केवल संगठन विस्तार वा निर्वाचन जित्ने रणनीतिमा सीमित भयो भने त्यसको अर्थ कमजोर हुन सक्छ । तर जनताको अधिकार, सामाजिक न्याय, आर्थिक समानता र लोकतान्त्रिक गणतन्त्रको सुदृढीकरणलाई केन्द्रमा राखेर एकताको प्रक्रिया अघि बढाइयो भने त्यसले नेपाली राजनीतिमा नयाँ ऊर्जा दिन सक्छ ।

निर्वाचनबाट आत्मसमीक्षातर्फ

प्रचण्डले निर्वाचनका क्रममा पार्टी एकताको प्रक्रियामार्फत जनतामा नयाँ सन्देश दिने प्रयास गरिएको भए पनि निर्वाचन अपेक्षाअनुसार सफल हुन नसकेको बताएका छन् । उनले पछिल्लो निर्वाचनलाई सामान्य निर्वाचनभन्दा पनि त्यसअघिको राजनीतिक घटनाक्रमको निरन्तरताका रूपमा व्याख्या गरेका छन् ।

उनको यो राजनीतिक मूल्याङ्कनसँग सबै पक्ष सहमत हुन आवश्यक छैन । लोकतान्त्रिक राजनीतिमा निर्वाचनको परिणामबारे फरक–फरक व्याख्या हुनु स्वाभाविक हो । तर निर्वाचन परिणामलाई आत्मसमीक्षाको अवसरका रूपमा लिनु भने राजनीतिक दलका लागि आवश्यक हुन्छ ।

जनताले दिएको मत कुनै दलका लागि केवल विजय वा पराजयको प्रमाणपत्र होइन, राजनीतिक सन्देश पनि हो । त्यसैले जनताको अपेक्षा बुझ्ने, कमजोरी सच्याउने र नयाँ राजनीतिक कार्यदिशा तय गर्ने जिम्मेवारी हरेक राजनीतिक शक्तिको हुन्छ ।

प्रचण्डको पछिल्लो अभिव्यक्तिमा विगतको संघर्षको गौरवसँगै नयाँ राजनीतिक परिस्थितिलाई सम्बोधन गर्नुपर्ने आवश्यकता पनि देखिन्छ । 

नेपालमा राजनीतिक परिवर्तन धेरै भए । व्यवस्था परिवर्तन भयो, संविधान बन्यो र अधिकारको दायरा विस्तार भयो । तर जनताको ठूलो हिस्साले अझै पनि रोजगारी, शिक्षा, स्वास्थ्य, उत्पादन, आर्थिक सुरक्षा र सम्मानजनक जीवनको प्रश्न उठाइरहेको छ ।

त्यसैले अब राजनीतिक दलहरूले अधिकारको कुरा गर्दा त्यसलाई जनताको दैनिक जीवनसँग जोड्नुपर्ने आवश्यकता छ । मजदुरको अधिकार भनेको केवल राजनीतिक भाषणको विषय होइन, उसले उचित ज्याला र सुरक्षित काम पाउनु पनि हो । किसानको अधिकार भनेको केवल किसानका नाममा कार्यक्रम घोषणा गर्नु होइन, उत्पादनको उचित मूल्य र बजार सुनिश्चित गर्नु पनि हो । युवाको अधिकार भनेको केवल रोजगारीको आश्वासन होइन, देशमै भविष्य निर्माण गर्न सक्ने वातावरण तयार गर्नु हो ।

यही ठाउँमा प्रचण्डलगायत परिवर्तनको नेतृत्व गरेका राजनीतिक शक्तिहरूको आगामी भूमिका महत्वपूर्ण हुन्छ । विगतमा राजनीतिक अधिकारका लागि संघर्ष गरेका शक्तिहरूले अब आर्थिक तथा सामाजिक अधिकारका लागि पनि त्यत्तिकै दृढताका साथ काम गर्नुपर्ने समय आएको छ ।

प्रचण्डको सन्देश

प्रचण्डको पछिल्लो अभिव्यक्तिको सकारात्मक पक्ष के हो भने उनले राजनीतिको केन्द्रमा फेरि जनताको अधिकारलाई राखेका छन् । विगतको संघर्षको स्मरणसँगै उनले पार्टी पुनर्गठन, राजनीतिक एकता र जनताको अधिकारको संरक्षणलाई जोड दिएका छन् । यसले नेपाली राजनीतिमा देखिएको निराशा र अविश्वासको बीचमा राजनीतिक शक्तिहरूले आफ्ना आधारभूत मूल्य र उद्देश्य पुनः सम्झनुपर्ने आवश्यकता औँल्याउँछ ।

राजनीतिक परिवर्तनको नेतृत्व गर्ने शक्तिले आफ्नो इतिहासलाई केवल गौरवका रूपमा होइन, वर्तमानको जिम्मेवारीका रूपमा बुझ्न सक्नुपर्छ । जनताको अधिकारको रक्षा, लोकतान्त्रिक गणतन्त्रको सुदृढीकरण र सामाजिक न्यायको स्थापना त्यही जिम्मेवारीका मुख्य आधार हुन् ।

प्रचण्डले भनेझैँ इतिहासले राजनीतिक शक्तिलाई जिम्मेवारी दिन्छ । तर इतिहासको त्यो जिम्मेवारी पूरा गर्ने आधार विगतको योगदान मात्र होइन, वर्तमानमा जनतासँग कति जोडिन सकिन्छ भन्ने हो । त्यसैले अबको राजनीतिक यात्रा विगतको संघर्षको स्मरणमा मात्र सीमित हुनु हुँदैन । जनताको आवाज सुन्ने, आफ्ना कमजोरी स्वीकार गर्ने, राजनीतिक शक्तिहरूबीच सहकार्य बढाउने र प्राप्त अधिकारलाई जनताको जीवनमा अनुभूत हुने गरी कार्यान्वयन गर्ने दिशामा अघि बढ्नुपर्छ ।

अन्ततः प्रचण्डको पछिल्लो सन्देशलाई एउटा सकारात्मक राजनीतिक आग्रहका रूपमा लिन सकिन्छ–जनताले संघर्ष गरेर प्राप्त गरेका अधिकार कुनै दल वा नेताको निजी सम्पत्ति होइनन् । ती अधिकारको संरक्षण र विस्तार सबै राजनीतिक शक्तिको साझा जिम्मेवारी हो ।

त्यसैले आजको आवश्यकता फेरि विभाजन र द्वन्द्व होइन, जनताको अधिकार र लोकतान्त्रिक उपलब्धिको पक्षमा राजनीतिक सहकार्य हो । परिवर्तनको नेतृत्व गरेका शक्तिहरूले आफ्ना विगतका उपलब्धिलाई जनताको वर्तमान आवश्यकता र भविष्यको आकांक्षासँग जोड्न सके भने नेपाली राजनीतिमा नयाँ विश्वास निर्माण हुन सक्छ । जनताको अधिकारको रक्षा नै लोकतन्त्रको रक्षा हो । र लोकतन्त्र बलियो बनाउनु नै आजको सबैभन्दा ठूलो राजनीतिक जिम्मेवारी हो ।

प्रकाशित मिति: बुधबार, भदौ ३, २०८३  ०६:२८
प्रतिक्रिया दिनुहोस्
थप राजनीति
बिदा बाँड्न उदार, सेवा दिन कन्जुस सरकार
बिदा बाँड्न उदार, सेवा दिन कन्जुस सरकार मंगलबार, मंसिर १, २०८३
तीन राजदूतले खाए सपथ
तीन राजदूतले खाए सपथ सोमबार, कात्तिक ३०, २०८३
खुला राजनीतिक दलकाे नेतालाई सेनाको सुरक्षा किन ?
खुला राजनीतिक दलकाे नेतालाई सेनाको सुरक्षा किन ? सोमबार, कात्तिक ३०, २०८३
लोकतन्त्रमा बहुमतको सरकार, जवाफदेहिताको प्रश्न
लोकतन्त्रमा बहुमतको सरकार, जवाफदेहिताको प्रश्न आइतबार, कात्तिक २९, २०८३
फागुनभित्रै स्थानीय चुनावको तयारी
फागुनभित्रै स्थानीय चुनावको तयारी आइतबार, कात्तिक २२, २०८३
बालेनसँग हार मान्दै रवि: कार्यकर्तालाई शक्तिको दम्भ अनुराेध
बालेनसँग हार मान्दै रवि: कार्यकर्तालाई शक्तिको दम्भ अनुराेध शनिबार, कात्तिक २१, २०८३
प्रधानमन्त्री बालेन्द्र शाह र भारतीय विदेश सचिव मिश्रीबीच भेटवार्ता
प्रधानमन्त्री बालेन्द्र शाह र भारतीय विदेश सचिव मिश्रीबीच भेटवार्ता बिहीबार, कात्तिक १९, २०८३
एक्स्प्रेस ‘वे’ को सरकारः गति होइन, गन्तव्यमा पुग्नु
एक्स्प्रेस ‘वे’ को सरकारः गति होइन, गन्तव्यमा पुग्नु बिहीबार, कात्तिक १९, २०८३
प्रहरी महानिरीक्षकमा डा मनोजकुमार केसी नियुक्त
प्रहरी महानिरीक्षकमा डा मनोजकुमार केसी नियुक्त बुधबार, कात्तिक १८, २०८३
लाेकप्रिय समाचार
  • नंः १ 'नामी' ले दिएको पुनर्जन्म
  • नंः २ 'नामी' सहयात्रा : अक्षरमा अभिव्यक्त अनुभूतिसँग शाब्दिक आत्मियता
  • नंः ३ 'पिंक प्रमिस-आशाको आवाज' काे क्यान्सर सचेतना कार्यक्रम
  • नंः ४ राष्ट्र बैंककी उप-निर्देशक विनिता गुरुङ बनिन् मिसेस नेपाल वर्ल्ड
  • नंः ५ प्रेसमाथि बालेनको प्रहारः नयाँ सत्ता, पुरानै दमन
विचार
मेरो आत्मीय सम्बन्ध र जीवनका अनुभूति
मेरो आत्मीय सम्बन्ध र जीवनका अनुभूति NamiNews- नामीन्यूज
एक्स्प्रेस ‘वे’ को सरकारः गति होइन, गन्तव्यमा पुग्नु
एक्स्प्रेस ‘वे’ को सरकारः गति होइन, गन्तव्यमा पुग्नु विदुर कटुवाल
'नामी' ले दिएको पुनर्जन्म
'नामी' ले दिएको पुनर्जन्म प्रज्ज्वल घिमिरे
सूचना-प्रविधि
शाओमी नेपालको चाडपर्व लक्षित योजना यस्ताे छ
शाओमी नेपालको चाडपर्व लक्षित योजना यस्ताे छ NamiNews- नामीन्यूज
प्रियंका कार्कीको सहभागीतामा, मोटोरोला एज ७० फ्युजन बजारमा
प्रियंका कार्कीको सहभागीतामा, मोटोरोला एज ७० फ्युजन बजारमा NamiNews- नामीन्यूज
स्मार्ट सुविधासहित रेड्मी वाच-६ सिरिज सार्बजनिक
स्मार्ट सुविधासहित रेड्मी वाच-६ सिरिज सार्बजनिक NamiNews- नामीन्यूज
यो पनि
युनिकोडमा परिवर्तन गर्नुहोस्
युनिकोडमा परिवर्तन गर्नुहोस्
आजको विनिमयदर
आजको विनिमयदर
सुन-चाँदि
सुन-चाँदि
सेयर बजार
सेयर बजार
Contact Us

Sanchar Media Group Pvt. Ltd.

Lalitpur Metropolitan City-5, Nepal
URL: www.naminews.com
Post Box : No. 5052 , Kathmandu, Nepal
DOI Nepal Reg No. : 2780/2078-079

Marketing

Email: [email protected]
Contact Number: 977-01-5121231,9860007071

News

Email: [email protected]
Office No: 01-5121231,9860007071
Team
Narayan Rai Editor in Chief
Email: [email protected]
Nirman Chamling Rai Editor
Bidur Katuwal Executive Editor
© 2026 . All Rights Reserved. Site by: SoftNEP

SoftNEP News Alert

अख्तियार स्वतन्त्र निकाय भएकाले वाइडबडि छानबिनमा अहिलेसम्‍म कुनै किसिमको राजनीतिक दबाब आएको छैन।स्वतन्त्र ढंगले काम गरिरहेका छौ।
सदस्यता लिनुहोस्